Rekstrar- og netöryggi,
tengingar.

Mörgæsin einkennir Linux.

Almennt
Uppsetning 
Notkun  
Forrit 
Aðstoð
Gallar
Íslendingar

Er Linux
öruggt?

Rekstraröryggi

Ein fyrsta spurningin sem vaknar (eða ætti að vakna!) þegar fólk velur sér tölvukerfi fyrir ákveðið verkefni er "get ég treyst kerfinu"? Margir eru hikandi við að nota frjáls kerfi, því það er enginn einn aðili sem ber ábyrgð á því að svara spurningum og leiðrétta galla.

Reynslan hefur hinvegar sýnt að þeir sem nota Linux eru til í að hjálpast að og svara spurningum hvors annars, og Linux heimurinn stendur sig meira að segja svo vel á þessu sviði að Infoworld veitti "okkur" nýlega viðurkenningu fyrir bestu notendahjálp í tölvuheiminum. Þeir sem þróa kerfið bregðast skjótt og örugglega við öllum bilanatilkynningum - stundum líður innan við sólarhringur frá því að galli uppgötvast þar til hann er leiðréttur.

Ofan á þetta leggst svo sú staðreynd að Linux kerfið sjálft er mjög traust. Það heyrir til undantekninga að Linux vélar keyri ekki vandræðalaust dögum, vikum og jafnvel mánuðum saman (að því gefnu að enginn slökkvi á þeim!). Jafnvel þó að vélarnar séu í stöðugri notkun allan sólarhringinn.

Öryggi gegn árásum

Þar sem Linux er mjög oft notað í tengslum við Internetið skiptir verulegu máli að kerfið sé laust við öryggisholur sem geta veitt tölvuþrjótum (e. crackers) (*) aðgang að viðkvæmum gögnum eða gert þeim kleift að raska þá þjónustu sem vélin veitir.

Hér er reynslan af Linux einnig mjög góð - að því gefnu að sá sem rekur tölvukerfið fylgist með og uppfæri þau forrit sem leiðrétt eru.

Það eru nefnilega þúsundir tölvuþrjóta sem brjóta heilann um það á hverjum degi um hvernig skal brjótast inn í hin og þessi tölvukerfi. Það kann að virðast auðveldara að finna veikleika kerfis þar sem allur forritstextinn er aðgengilegur (**) - og það er líklega rétt.

En það eru ekki bara þrjótar sem leita að göllum í Linux. Það að hvaða forritari sem er geti leitað að göllum og leiðrétt þá veldur því að gallar kerfisins finnast fyrr en ella, og eru leiðrettir fyrr. Haft er eftir Linusi Torvalds að nægilega mörg augu geri alla galla augljósa ("Given enough eyeballs, all bugs are shallow.").

Forritstextaleynd hefðbundinna kerfa hefur síður en svo hindrað tölvuþrjóta eða komið í veg fyrir alvarlega galla, eins og sjá má hér, hér og hér. (****)

Nánari upplýsingar

Nánari upplýsingar um öryggismál (ekki bara Linux tengd) má finna á eftirtöldum vefsíðum:
Bjarni R. Einarsson, nóvember 1998.

Þessa vefsíðu má endurnýta og dreifa samkvæmt OP/L skilmálunum.




(*) Orðið "hackers" er oft notað i þessu samhengi, en það er af mörgum talin misnotkun á annars ágætu starfsheiti, sbr. skilgreiningum á cracker og hacker í The Jargon File.


(**) Forritstexti (e. source code) er sá texti sem forritari býr til og skilgreinir hvernig viðkomandi kerfi skal virka. Öryggisholur geta stafað annarsvegar af hönnunargöllum og hinsvegar af mistökum við gerð forritstextans. Forritextexti er yfirleitt þýddur af þar til gerðum þýðanda yfir í vélamál viðkomandi vélar, og menn geta lesið og skilið (og fundið galla í) forritstexta, en vélamál skilja fáar lífverur...


(***) Það telst glæpur að ráðast á tölvukerfi! Ef ég myndi skylja útidyrnar mínar eftir galopnar teldist það samt innbrot ef þú labbaðir inn í leyfisleysi, og það er augljóslega glæpur að kasta múrsteinum í rúður.

Kerfisstjórar Internet-tengdra tölvukerfa hafa yfirleit töluverða reynslu af því að rekja hvaðan árásir eru gerðar og vinna saman til að útiloka þrjóta af Netinu. Ef þú ræðst á tölvukerfi og gerir einhvern skaða eru sáralitlar líkur á að þú komist upp með það.. en umtalsverðar líkur á að þú missir netaðganginn þinn. Ef þú gerir einhvern alvarlegan skaða máttu eiga von á kæru - eða að hringt verði í mömmu þína!


(****) Þessar holur eru allar í Microsoft búnaði - ég myndi hafa þetta fjölbreyttara ef ég hefði orðið var við annað í fréttum nýlega! Ég nennti ekki að leita betur en hef áhuga á að fá fjölbreyttara úrval af harmsögum.. Athugið bara að þarna vil ég hafa dæmi um öryggisholur sem voru misnotaðar þrátt fyrir að forritstexti viðkomandi forrits hafi EKKI verið aðgengilegur.